Een voorbeeld van creatief omgaan met beperkingen in de lucht: vliegen boven het spoor is verboden in de A1-A3 / A2 categorie. Maar van enige afstand met de sterke telezoomlens van de DJI Mavic 4 Pro is het mogelijk om toch de prachtige details op de foto te zetten, zoals hier bij de passerelle op station Zwolle.
Met de remote control van de DJI Mavic 4 Pro kan ik op een groot scherm live in hoge resolutie de beelden van de drone zien en met de aanwezige veiligheidsfuncties is de basis gelegd voor een veilige vlucht.
Het weer is een grote factor tijdens het vliegen met een drone. Harde wind, regen, sneeuw of mist zijn de meest voorkomende redenen waarom er niet gevlogen kan worden. In het meest ideale scenario vlieg je op een windstille dag met een mooi zonnetje en nauwelijks bewolking.
Maar ook dan is er nog een onzichtbare spelbreker: de zogenaamde KP-index, oftewel de geomagnetische activiteit veroorzaakt door zonnevlammen op de zon. Als deze KP-index op of boven de 5 ligt, kunnen GPS verbindingen uitvallen of storing ondervinden en is het niet veilig om met een drone te gaan vliegen. Het levert in de nachtelijke uren mogelijk prachtig noorderlicht op boven Nederland, maar ook overdag is het een belangrijke index om in de gaten te houden.
Als een dronevlucht door regen, harde wind, mist of een te hoge KP-index niet door kan gaan, zijn er twee opties. Gaat het om een cruciaal, tijd- en locatiegebonden moment zoals het inschuiven van een spoordek of een grote betonstort? Dan wijk ik direct uit naar mijn Photomast van 8 meter om alsnog het nodige overzicht vast te leggen.
Zit er wat meer flexibiliteit in de planning en zijn de foto's niet aan een specifiek tijdstip gebonden? Dan plannen we in overleg een nieuwe vliegdatum in zodra de weersomstandigheden verbeterd zijn.
Nee, dat kan helaas niet overal. Een dronevlucht in de Open Category (A1-A3 en A2) waarin ik vlieg, mag alleen worden uitgevoerd op locaties waar dit wettelijk is toegestaan. Er geldt een aantal no-flyzones waarin vliegen niet is toegestaan of waar strikte beperkingen gelden. Denk hierbij aan gebieden rondom civiele of militaire vliegvelden, kritieke infrastructuur of kwetsbare Natura 2000-gebieden.
Voor vluchten in die specifieke gebieden is vaak een vergunning in de 'Specific Category' vereist. Dit vraagt om een heel andere bedrijfsvoering, brengt aanzienlijk hogere kosten met zich mee (die worden doorberekend aan de opdrachtgever) en vereist vaak de inzet van meerdere personen op locatie. Als zelfstandig fotograaf richt ik mij bewust volledig op de flexibele en efficiënte Open Categorie, maar dat betekent wel dat ik soms opdrachten voor dronevluchten niet kan aannemen.
Een van de beperkingen die in Nederland geldt voor de Open Category (A1-A3 en A2) waarin ik vlieg, is dat het niet is toegestaan om in het donker de lucht in te gaan. Dit soort vluchten vereisen een vergunning in de 'Specific Category'. Binnen de Open Category ben ik gebonden aan de daglichtperiode: vliegen mag vanaf 15 minuten voor zonsopkomst tot 15 minuten na zonsondergang.
Nederland is op dit gebied binnen Europa behoorlijk streng. In omringende landen zoals Duitsland en België is nachtvliegen in de Open Category onder bepaalde voorwaarden wél toegestaan.
Nee, dat mag niet. Met mijn drone in de Open Category (A1-A3 en A2) is het verboden om boven infrastructuur te vliegen, zelfs wanneer een auto(snel)weg afgesloten is of een spoor buitendienst is gesteld. Juridisch gezien is er voor dit soort situaties geen enkele uitzondering gemaakt. Hoe verleidelijk het voor een fotograaf ook is om recht boven het spoor of de weg te gaan hangen: er moet te allen tijde de verplichte afstand van respectievelijk 25 en 50 meter worden aangehouden.
Alleen binnen de Specific Category is er - onder strikte voorwaarden, met specifieke vergunningen en ontheffingen - maatwerk mogelijk. Zie je een drone van een andere fotograaf pal boven een afgesloten spoor of snelweg vliegen? Dan moet je er rekening mee houden dat dit mogelijk illegaal is, helaas heb ik de afgelopen jaren regelmatig gezien dat andere fotografen het niet zo nauw namen met de regels. En die kant wil ik met mijn dronefotografie absoluut niet op; veiligheid en wetgeving staan bij mij altijd op één.
Geen paniek! Hoewel je natuurlijk liever de hoogte in gaat met een drone heb ik nog een (niet zo) geheim wapen achter de hand: de Photomast. Met dit hoogtestatief van 8 meter kan ik op bouwplaatsen en bij infrastructuur ook foto's maken van een hoger perspectief.
Sterker nog: soms is een foto van 8 meter hoogte visueel nog sterker dan een luchtopname vanaf 20 meter of hoger. Waarom? Omdat je dichter bij de actie blijft, komen de details en de menselijke maat veel beter tot hun recht. Je behoudt een fraai overzicht van het terrein, maar ziet tegelijkertijd scherp wat er gebeurt bij de techniek of de machines. Een waardig alternatief als een no-flyzone roet in het eten gooit!
De techniek in drones is de afgelopen jaren met grote sprongen vooruit gegaan. De DJI Mavic 4 Pro waar ik mee vlieg (een absoluut topmodel) levert foto's van een dermate hoge kwaliteit dat ik ze met een gerust hart inzet naast de opnames van mijn Canon EOS R5-camera's op de grond. Het nabewerken vraagt de nodige zorgvuldigheid en tijd om de maximale kwaliteit uit de sensor te halen, maar dat is niet anders dan bij het bewerken van mijn camerabestanden in Lightroom.
Zijn er dan geen verschillen? Zeker wel. Op het gebied van pure scherpte en dynamisch bereik winnen de full-frame Canon EOS R5-camera's het nog altijd, simpelweg vanwege de grotere sensor. Toch is de kwaliteit van de moderne dronecamera zo goed dat het voor communicatie-uitingen, websites en rapportages meer dan uitstekend van pas komt. Het eerlijke verhaal: je hebt er een fantastisch, volwaardig perspectief bij!
Ja, met mijn DJI Mavic 4 Pro is het ook mogelijk om hoogwaardige videobeelden te maken. Hoewel video technisch gezien een van de sterkste punten van deze drone is, ben en blijf ik in de basis een fotograaf: mijn passie en expertise liggen in het maken van foto's.
In goed overleg is het zeker mogelijk om tegen een meerprijs ook een aantal videobeelden van jouw project vast te leggen. Deze beelden lever ik vervolgens als ruwe videobestanden aan, zodat een videograaf of jouw eigen communicatieafdeling ze direct kan verwerken in een videomontage of bedrijfsreportage. Vraag gerust naar de mogelijkheden!
Hopelijk is het nooit nodig, maar voor het geval dat is alles uitstekend geregeld. Als professioneel dronefotograaf beschik ik over de wettelijk verplichte specifieke aansprakelijkheidsverzekering voor drones. Daarnaast heb ik een reguliere bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering voor eventuele schade tijdens werkzaamheden op locatie.
Belangrijk om te weten: een verzekering biedt alleen dekking wanneer de dronevlucht strikt volgens de geldende wet- en regelgeving wordt uitgevoerd. Dit is voor mij extra reden om elke vlucht grondig voor te bereiden en altijd veiligheid op één te zetten. Zo is niet alleen het resultaat, maar ook het proces eromheen volledig geborgd.
Nee, helaas! Drones blijven ontzettend fascinerende vliegmachines, maar het veilig vliegen in een risicovolle omgeving – zoals boven een drukke bouwplaats of langs de infrastructuur – vereist de nodige vliegervaring. Daarnaast zijn de juiste vliegbewijzen en certificaten wettelijk verplicht om aan te tonen dat je de regels en risico's kent.
Zomaar even de joysticks van de controller overnemen is dus niet toegestaan, hoe verleidelijk en leuk het ook is! 😏